Türkiye’nin ilk kadın arkeologlarından Muhibbe Darga

222

Türkiye’nin ilk kadın arkeologlarından 1921 doğumlu Arkeolog, Hititolog, dilbilimci Prof. Dr. Muhibbe Darga hayatını kaybetti.

Arkeofili’nin haberine göre 1921 yılında İstanbul’da doğan ve İstanbul Üniversitesi’nde arkeoloji eğitimi alan Darga, yaptığı çalışmalarla öncü oldu.

Muhibbe Darga, II. Abdülhamid’in başmabeyncisi Darugazade Mehmet Emin Bey’in torunuydu. Erenköy Kız Lisesi’nin ardından İstanbul Üniversitesi Arkeoloji bölümünden mezun oldu. 1947’de doktor, 1965’te doçent ve 1973’te profesör oldu. Karatepe, Gedikli ve Değirmentepe kazılarına katıldı. Şemsiyetepe ve Şarhöyük kazılarına başkanlık etti. Side dilinin çözümüne katkıda bulundu. Birçok makalenin yanı sıra Eski Anadolu’da Kadın adlı bir kitabı vardır.

Muhibbe Darga’yı tanıyalım

Prof. A. Muhibbe Darga İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü’nde, 1943 yılında arkeoloji ve eskiçağ filolojisi eğitimini tamamladı. Bu süreçte, alanında öncü hocaların, Ord. Prof. Arif Müfid Mansel, Prof. Dr. H. Th. Bossert, Prof. Dr. E. Bosch’in derslerine devam etti, Region kazılarında çalıştı, hocalarıyla Anadolu keşif gezilerine katıldı. Lisans tezini Prof. Dr. Th. Bossert denetiminde tamamladıktan sonra aynı hocanın kürsüsünde lisans tezini ve doktorasını yaptı; 1947-1951 yılları arasında Bossert, Halet Çambel ve Bahadır Alkım’la Karatepe (Adana) kazılarına katıldı. Bir dönem Güneydoğu Anadolu’da Elazığ ve Muş’ta çeşitli liselerde hocalık yaptı. 1959 yılında ayrıldığı üniversitesine geri döndü. 1965’te doçent, 1973’te profesör oldu. Side dili üzerinde çalışmaları ve yorumla­rıyla bu dilin çözümüne katkıda bulundu. Bölümünde Kültepe-Kaneş uygarlığı, Asur Koloni Çağı, Hitit sanatı ve Hitit dili ağırlıklı dersler verdi. Gedikli (Gazi­antep), Değirmentepe (Elazığ) ve Eskiyapar (Çorum) kazılarına katıldı.

1978-1990 yılları arasında Karakaya baraj bölgesi kurtarma kazılarında Şem­siyetepe höyüğü (Elazığ) kazı başkanlığını üstlendi. 1985’de İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nden kendi arzusuyla emekliliğini istedi.1986 yılında Eskişehir Ana­dolu Üniversitesi Rektörü Yılmaz Büyükerşen’in daveti üzerine Sinema ve Te­levizyon Bölümü’nün yüksek lisans öğrencilerine ‘Anadolu Uygarlıkları’ konulu dersler verdi. 1990-2004 arası Şarhöyük-Dorylaion (Eskişehir) kazılarının baş­kanlığını yaptı. Avrupa’da filolojik ve arkeolojik pek çok kongreye katıldı, bil­diriler sundu. Yurtiçi ve yurtdışında (Floransa’da Aşağı Fırat Havzası Kazıları, Roma’da Hitit Sanatı hakkında) seri konferanslar verdi. Müzelerimizin düzen­lediği Avrupa sergilerinin kataloglarında yazılarıyla bilimsel katkıda bulundu. Kapadokya kitabında yer alan ‘Kanişli Beyler Asurlu Tüccarlar’ isimli makalesi­nin yanı sıra Karahna Şehri Kült Envanteri, Eski Anadolu’da Kadın (profesörlük tezi), alanında önemli kaynakça olan Hitit Mimarlığı Bir Yapı Sanatı Arkeolojik ve Filolojik Veriler ve Hitit Sanatı, kazı anılarını içeren Kazı Başkanının Karavanası isimli kitapları yazdı. Büyükbabası Mehmed Emin Bey’in seyahatnamesini ya­yıma hazırladı ve İstanbul’dan Asya-yı Vusta’ya Seyahat ismiyle kitaplaştırdı. 2008 yılında Taner Tarhan, Aksel Tibet ve Erkan Konyar’ın editörlüğünde Sadberk Hanım Müzesi Yayınları tarafından Muhibbe Darga Armağanı kitabı yayınlan­mıştır. Prof. Darga, Alman Arkeoloji Enstitüsü’nün muhabir üyesi ve Eski Çağ Bilimleri Enstitüsü şeref üyesidir.

Kaynak: https://odatv.com/muhibbe-darga-hayatini-kaybetti-07031823.html

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir